2008/03/26初版；2015/01/29修訂(重編版面；增訂藏文，並依藏文句讀，將「此諸道理，應由多門而勤修習」移至前一則消文內容；移除超連結)；2019/02/08三版(變更字體，藏文改採泰式分散對齊，並嵌入ཏྲེ་ཧོར།版四家注)
論之本文——p. 07903
如《集法句》云：「譬如舒經織，隨所入緯線，速窮緯邊際，諸人命亦爾。如諸定被殺，隨其步步行，速至殺者前，諸人命亦爾。猶 如瀑流水，流去無能返，如是人壽去，亦定不回還。艱勞及短促，此復有諸苦，唯速疾壞滅，如以杖畫水。如牧執杖驅，諸畜還其處，如是以老病，催人到死前。」
p. 07906
tib.p. 10510
བམི་རྟག་པའི་ཚོམས་ལས། ངའདིའི་གླེང་གཞི་ནི་སྟོན་པ་མཉན་ཡོད་དུ་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་གཤེགས་པ་དང་། དེ་ན་ཐགས་འཐག་ཅིང་འདུག་པ་སྤུན་བཅུག་ཅིང་བཅུག་པས་ཕལ་ཆེར་རྫོགས་པ་གཟིགས་ནས་གསུངས་པ། དཔེར་ན་ཐགས་ནི་འཐག་བའི་ཚེ་རྒྱུ་བརྐྱངས་པ་ལ། །སྤུན་ནི་བཕྲ་མོ་རེ་རེ་ནས་གང་དང་གང་བཅུག་པའི། སྤུན་གྱིས་བརྒྱུ་དེའི་གཏིང་བངམ་མཐའ་ལ་གཏུགས་པ་བསྤུན་ཕྲ་ཡང་མྱུར་དུ་འཐག་ཟིན་འགྲོ་བ་ལྟར། མི་རྣམས་བཀྱི་སྲོག་ཀྱང་བདཔེ་དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་དུ་མ་འདས་པས་མྱུར་དུ་འགག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། བདེར་མ་ཟད་དཔེ་གཞན་ཡང་ཡོད་དེ་དཔེར་ན་ངེས་པར་སད་པབར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་དག །བགཤེད་མའི་དྲུང་དུ་འཁྲིད་པའི་ཚེ་གོམ་པ་གང་དང་གང་བོར་བ་བདེ་དང་དེས། །བསད་བབར་བྱེད་པའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་པབའམ་ཉེ་བ་ལྟར། །མི་རྣམས་བཀྱི་སྲོག་ཀྱང་བསྐད་ཅིག་གཅིག་སོང་གཉིས་སོང་གིས་འཆི་བ་ལ་ཉེ་བ་དེ་བཞིན་ནོ།། བགཞན་ཡང་རི་གཟར་པོ་ནས་ཆུ་ཀླུང་དྲག་ཏུ་བཐུར་དུ་འབབ་པའི་རྒྱུན། །བསླར་གྱེན་དུ་ལྡོག་པ་མེད་པ་བདེ་ཇི་ལྟ་བར། །དེ་བཞིན་བདུ་མི་ཡི་ཚེ་བཡང་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་རིམ་གྱིས་ཟད་འགྲོ་བ། །བདེ་ལས་སླར་ནི་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་བཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་བདོ། །ཡང་ཚེ་འདི་ཡི་ཐབས་བསྒྲུབས་པ་ནི་སྔ་མའི་ལས་ཀྱིས་འཕངས་ཚོད་ལས་ལྷག་པ་གཅིག་ནི་སྒྲུབ་ཀྱང་འགྲུབ་པར་དཀའ་བ་ཉིད་དང་བགལ་ཏེ་འབད་པས་ཅུང་ཟད་གྲུབ་ཀྱང་མྱུར་དུ་འཆི་བས་སྤྱོད་ལོང་མེད་པས་ཡུན་ཐུང་བ་དང་། །བསྤྱོད་ལོང་ཇི་ཙམ་བྱུང་བ་དེ་ཡང་བའདི་ཕྱིའི་སྡུག་བསྔལ་བདུ་མ་དང་ལྡན་པ་དག །བཡིན་པས་ཚེ་འདི་མྱུར་བ་ཁོ་ནར་འཇིག་བཔར་འགྱུར་ཏེ། །བདཔེར་ན་ཆུ་བཀླུང་དྲག་པོ་ལ་དབྱུག་གུས་བརི་མོ་བྲིས་པ་བན་དོད་པར་ཤིན་ཏུ་དཀའ་ཞིང་ཅུང་ཟད་དོད་ཀྱང་དེ་མ་ཐག་མྱུར་དུ་འཇིག་པ་བཞིན་ནོ།། བཡང་དཔེར་ན་ཕྱུགས་བཀྱི་རྫི་བབོ་དབྱུག་བཔ་ཐོགས་བཔ་རྣམས་ཀྱིས། །ཕྱུགས་བཏེ་དུད་འགྲོ་རྣམས་བདེ་ནས་རང་གི་གནས་སུ་ཕྱིན་བཔར་བྱེད་བཔ་ལྟར། །བདཔེ་དེ་བཞིན་བདུ་ན་དང་རྒ་བ་ཡིས། །བདེར་ནས་མི་རྣམས་བརང་དབང་མེད་པར་འཆི་བདག་བགི་དྲུང་དུ་སྐེལ། ཞེས་གསུངས་བ་ལྟར་རོ།།
tib.p. 10510
論源分析——
為了便於比對，這段偈頌將分成五偈個別分析。
根據英文廣論注釋n. 253. Ud:1.13-17 (p.392, vol.1)，Ud為《集法句經》之梵文उदानवर्ग (Udānavarga)羅馬轉寫之縮略，其直譯即《優陀那品》（注：「優陀那」為Udāna之音譯，也有作鄔陀南，「品」為varga之義譯。），1.13-17表示第一品第十三偈至第十七偈，第一品即無常品：अनित्यवर्ग (Anityavarga)。
目前收集到的資料如下：
譬如舒經織，隨所入緯線，速窮緯邊際，諸人命亦爾。
【《出曜經》卷一〈無常品第一之一〉】：
「猶如張綜，以杼投織，漸盡其縷，人命如是。」
【《法集要頌經》卷一〈有為品第一〉】：
「如人彈琴瑟，具足眾妙音，絃斷無少聲，人命亦如是。」
यथापि तन्त्रे वितते यद् यद् उक्तं समुप्यते।
ayathāpi tantre vitate byad yad uktaṃ samupyate /
अल्पं भवति वातव्यम् एवं मर्त्यस्य जीवितम्॥१३॥
calpaṃ bhavati vātavyam devaṃ martyasya jīvitam //
如諸定被殺，隨其步步行，速至殺者前，諸人命亦爾。
【《出曜經》卷一〈無常品第一之一〉】：
「猶如死囚，將詣都市，動向死道，人命如是。」
【《法集要頌經》卷一〈有為品第一〉】：
「如囚被繫縛，拘牽詣都市，動則向死路，壽命亦如是。」
यथापि व----------।
ayathāpi va - - - - - - - b- - - - - - - - - - /
-------घतनो भवति एवं मर्त्यस्य जीवितम्॥१४॥
c- - - ghatano bhavati devaṃ martyasya jīvitam //
猶如瀑流水，流去無能返，如是人壽去，亦定不回還。
【《出曜經》卷一〈無常品第一之一〉】：
「如河駛流，往而不反，人命如是，逝者不還。」
【《法句譬喻經》卷一〈無常品第一〉】：
「如河駛流，往而不返，人命如是，逝者不還。」
【《法集要頌經》卷一〈有為品第一〉】：
「如河急駛流，往而悉不還，人生亦如是，逝者皆不迴。」
यथा नदी पार्वतीया गच्छते न निवर्तते।
ayathā nadī pārvatīyā bgacchate na nivartate /
एवम् आयुर् मनुष्याणां गच्छते न निवर्तते॥१५॥
cevam āyur manuṣyāṇāṃ dgacchate na nivartate //
艱勞及短促，此復有諸苦，唯速疾壞滅，如以杖畫水。
【《出曜經》卷二〈無常品第一之二〉】：
「所造功勞，永世乃獲，如杖擊水，離則還合。」
【《法集要頌經》卷一〈有為品第一〉】：
「所造成功勞，永世獲安樂，如杖擊急水，暫開還卻合。」
किसरं च परित्तं च तच् च दुःखेन सम्युतम्।
akisaraṃ ca parittaṃ ca btac ca duḥkhena samyutam /
उदके दण्ड राजीव क्षिप्रम् एव विनश्यति॥१६॥
cudake daṇḍa rājīva dkṣipram eva vinaśyati //
如牧執杖驅，諸畜還其處，如是以老病，催人到死前。
【《出曜經》卷二〈無常品第一之二〉】：
「譬人操杖，行牧食牛，老死猶然，亦養命蟲。」
【《法句譬喻經》卷一〈無常品第一〉】：
「譬人操杖，行牧食牛，老死猶然，亦養命去。」
【《法集要頌經》卷一〈有為品第一〉】：
「如人操杖行，牧牛飲飼者，人命亦如是，亦即養命去。」
यथा दण्डेन गोपालो गाः प्रापयति गोचरम्।
ayathā daṇḍena gopālo bgāḥ prāpayati gocaram /
एवं रोगैर् जरा मृत्युः आयुः प्रापयते नृणाम्॥१७॥
cevaṃ rogair jarā mṛtyuḥ dāyuḥ prāpayate nṛṇām //
前一則 下一則
沒有留言:
張貼留言